کولپوسکوپی چیست؟ از نحوه انجام تا علت، آمادگی، درد، عوارض و جواب

کولپوسکوپی چیست

اگر پزشک بعد از نتیجه غیر طبیعی پاپ اسمیر یا تست HPV انجام کولپوسکوپی را توصیه کرده باشد، احتمالا اولین سوال شما این است که کولپوسکوپی چیست و آیا این آزمایش به معنی وجود سرطان است یا نه. در ابتدا باید بگویم که که کولپوسکوپی با کولونوسکوپی فرق دارد. برخی برخی به اشتباه کوپوسکوپی را کولونوسکوپی زنان میشناسند و به آن کولونوسکوپی زنان میگویند. در صورتی که چیزی که نام کولونوسکوپی زنان وجود ندارد.

کولپوسکوپی یک بررسی دقیق دهانه رحم با استفاده از دستگاهی به نام کولپوسکوپ است. این دستگاه مانند یک میکروسکوپ یا دوربین بزرگ نمایی عمل می کند و به پزشک اجازه می دهد تغییرات غیر طبیعی بافت دهانه رحم را با دقت بیشتری ببیند. در صورت مشاهده ناحیه مشکوک، ممکن است پزشک از آن نمونه برداری کند تا نمونه در آزمایشگاه پاتولوژی بررسی شود. [1]

نکته مهم این است که انجام کولپوسکوپی به خودی خود به معنی ابتلا به سرطان نیست. در بسیاری از موارد، کولپوسکوپی برای بررسی دقیق تر تغییرات سلولی یا عفونت HPV و تشخیص ضایعات پیش سرطانی انجام می شود.

انجام کولپوسکوپی توسط متخصص زنان

کولپوسکوپی چیست؟

کولپوسکوپی یک روش تشخیصی برای مشاهده بزرگ نمایی شده دهانه رحم است که معمولا پس از یک نتیجه غیر طبیعی در غربالگری سرطان دهانه رحم یا در برخی شرایط مرتبط با HPV توصیه می شود.

در این روش پزشک با استفاده از کولپوسکوپ، سطح دهانه رحم را با بزرگ نمایی بررسی می کند. کولپوسکوپ وارد بدن نمی شود و در فاصله ای خارج از واژن قرار می گیرد. برای مشاهده دهانه رحم، مانند معاینه زنان، یک اسپکولوم داخل واژن قرار داده می شود. [1]

در صورت نیاز، پزشک می تواند علاوه بر دهانه رحم، واژن و قسمت هایی از ناحیه تناسلی خارجی را نیز بررسی کند. بنابراین اصطلاح کولپوسکوپی رحم که در جستجوهای اینترنتی استفاده می شود، از نظر پزشکی دقیق نیست؛ کولپوسکوپی به طور اصلی برای بررسی دهانه رحم انجام می شود و حفره داخلی رحم را بررسی نمی کند. [1]

کولپوسکوپی رحم چیست؟

از نظر علمی، عبارت کولپوسکوپی رحم معمولا همان کولپوسکوپی دهانه رحم است که در جستجوهای عمومی استفاده می شود.

دهانه رحم قسمت پایینی رحم است که به واژن متصل می شود. کولپوسکوپی برای مشاهده این قسمت و در صورت نیاز نمونه برداری از بافت مشکوک انجام می شود. بنابراین نباید کولپوسکوپی را با روش هایی مانند هیستروسکوپی که برای مشاهده داخل رحم استفاده می شود، اشتباه گرفت.

کولپوسکوپی دقیقا چه قسمتی را بررسی می کند؟

تمرکز اصلی کولپوسکوپی روی دهانه رحم و به ویژه ناحیه ای است که سلول های پوشاننده قسمت داخلی و خارجی دهانه رحم به یکدیگر می رسند. این ناحیه در ارزیابی تغییرات پیش سرطانی اهمیت زیادی دارد.

پزشک ممکن است در جریان معاینه، واژن و در صورت وجود نشانه یا ضایعه، بخش هایی از ناحیه تناسلی خارجی را نیز بررسی کند. استانداردهای ASCCP نیز بررسی دهانه رحم و توجه به واژن و ناحیه تناسلی خارجی را در ارزیابی کولپوسکوپی مورد توجه قرار داده اند. [2]

با این حال، کولپوسکوپی برای بررسی مستقیم داخل حفره رحم طراحی نشده است.

کولپوسکوپی دقیقا چه قسمتی را بررسی می کند

چرا پزشک کولپوسکوپی تجویز می کند؟

یکی از شایع ترین دلایل انجام کولپوسکوپی، وجود نتیجه غیر طبیعی در آزمایش های غربالگری دهانه رحم است. بسته به نوع نتیجه، سابقه قبلی فرد، سن، وضعیت HPV و سایر عوامل خطر، پزشک ممکن است کولپوسکوپی را توصیه کند. [2][3]

مهم ترین شرایطی که ممکن است به کولپوسکوپی منجر شوند عبارتند از:

  • نتیجه غیر طبیعی پاپ اسمیر
  • وجود برخی انواع پرخطر HPV
  • تداوم عفونت پرخطر HPV در شرایطی که ارزیابی بیشتر لازم باشد
  • برخی یافته های غیر طبیعی دهانه رحم
  • مشاهده ضایعه یا تغییر مشکوک در معاینه
  • پیگیری برخی نتایج یا سابقه ضایعات پیش سرطانی
  • بررسی برخی تغییرات غیر طبیعی واژن یا فرج در شرایط خاص

اینکه یک فرد دقیقا به کولپوسکوپی نیاز دارد یا خیر، صرفا بر اساس مثبت یا منفی بودن یک آزمایش تعیین نمی شود. در راهنماهای جدید مدیریت ضایعات دهانه رحم، سابقه آزمایش های قبلی و برآورد خطر نیز در تصمیم گیری اهمیت دارند. ASCCP از رویکرد risk-based برای مدیریت نتایج غیر طبیعی غربالگری استفاده می کند. [3]

آیا کولپوسکوپی یعنی سرطان دارم؟

خیر.

کولپوسکوپی به معنی تشخیص سرطان نیست. هدف آن این است که پزشک بتواند نواحی غیر طبیعی دهانه رحم را دقیق تر بررسی کند و در صورت نیاز از آنها نمونه برداری کند.

بسیاری از افرادی که برای کولپوسکوپی ارجاع می شوند، سرطان ندارند و ممکن است نتیجه بررسی آنها طبیعی یا نشان دهنده تغییرات خفیف باشد. با این حال، اگر پزشک ناحیه مشکوکی مشاهده کند، بررسی بافت می تواند برای تشخیص دقیق اهمیت داشته باشد.

به همین دلیل بهتر است کولپوسکوپی را بخشی از فرآیند تشخیص و پیشگیری از سرطان دهانه رحم بدانیم، نه آزمایشی که صرفا برای افراد مبتلا به سرطان انجام می شود.

تفاوت کولپوسکوپی و پاپ اسمیر چیست؟

پاپ اسمیر و کولپوسکوپی دو روش متفاوت هستند.

مورد پاپ اسمیر کولپوسکوپی
نوع بررسی بررسی سلول ها در آزمایشگاه مشاهده دقیق بافت با بزرگ نمایی
محل بررسی عمدتا سلول های دهانه رحم دهانه رحم و در صورت نیاز واژن و فرج
هدف اصلی غربالگری و شناسایی تغییرات سلولی بررسی دقیق تر یافته های غیر طبیعی
دستگاه ابزار جمع آوری سلول و آزمایشگاه کولپوسکوپ
نمونه برداری معمولا نمونه سلولی گرفته می شود در صورت نیاز بیوپسی بافتی انجام می شود

در پاپ اسمیر، سلول های دهانه رحم جمع آوری و در آزمایشگاه بررسی می شوند. در کولپوسکوپی، پزشک خود بافت را با بزرگ نمایی مشاهده می کند و اگر ناحیه مشکوکی وجود داشته باشد، می تواند نمونه بافتی بردارد. [1][4]

بنابراین کولپوسکوپی معمولا جایگزین پاپ اسمیر نیست؛ بلکه در شرایط مشخص، برای ارزیابی دقیق تر نتایج غربالگری یا یافته های مشکوک استفاده می شود.

کولپوسکوپی چگونه انجام میشود؟

کولپوسکوپی معمولا یک روش سرپایی است و در بسیاری از موارد نیازی به بیهوشی ندارد.

روند کلی آن به صورت زیر است:

۱. قرار گرفتن روی تخت معاینه

فرد مانند معاینه معمول زنان روی تخت قرار می گیرد. پزشک شرایط پزشکی، علت ارجاع برای کولپوسکوپی و در صورت لزوم وضعیت بارداری یا سابقه بیماری های مرتبط را بررسی می کند.

۲. قرار دادن اسپکولوم

پزشک اسپکولوم را به آرامی وارد واژن می کند تا دیواره های واژن کنار بروند و دهانه رحم قابل مشاهده باشد.

۳. بررسی دهانه رحم با کولپوسکوپ

کولپوسکوپ در خارج از بدن قرار می گیرد و پزشک از طریق آن دهانه رحم را با بزرگ نمایی مشاهده می کند.

۴. استفاده از محلول های تشخیصی

در جریان کولپوسکوپی معمولا از محلول اسید استیک با غلظت مشخص برای کمک به مشاهده تغییرات سطحی بافت استفاده می شود. در برخی شرایط از محلول لوگول نیز استفاده می شود.

استانداردهای ASCCP استفاده از اسید استیک ۳ تا ۵ درصد و ثبت یافته هایی مانند وجود یا عدم وجود نواحی سفید شده، ضایعات، وضعیت ناحیه اتصال سلولی و برداشت نمونه را در ارزیابی استاندارد کولپوسکوپی مطرح می کنند. [2]

۵. تصمیم درباره نمونه برداری

اگر پزشک ناحیه ای غیر طبیعی یا مشکوک مشاهده کند، ممکن است از یک یا چند نقطه نمونه برداری کند.

تعداد و محل نمونه ها بر اساس یافته های کولپوسکوپی و میزان خطر تعیین می شود. استانداردهای ASCCP برای برخی بیماران با یافته های مشکوک، گرفتن چند نمونه هدفمند را برای افزایش احتمال شناسایی ضایعات قابل توجه توصیه می کنند. [2]

۶. ارسال نمونه به آزمایشگاه

اگر بیوپسی انجام شود، نمونه به آزمایشگاه پاتولوژی ارسال می شود. تشخیص نهایی بافتی بر اساس بررسی پاتولوژی انجام می شود و صرف مشاهده ظاهری در کولپوسکوپی به تنهایی معادل تشخیص قطعی نیست.

برای توضیح جزئیات این مرحله، می توانید به مقاله نحوه انجام کولپوسکوپی و بیوپسی مراجعه کنید.

چگونه کولپوسکوپی انجام میدهند
چگونه کولپوسکوپی انجام میدهند

آیا در کولپوسکوپی همیشه بیوپسی انجام میشود؟

خیر.

کولپوسکوپی و بیوپسی یک چیز نیستند. ممکن است پزشک در جریان کولپوسکوپی ناحیه غیر طبیعی مشخصی مشاهده کند و از آن نمونه برداری کند، اما در شرایط خاص ممکن است بیوپسی انجام نشود.

تصمیم درباره نمونه برداری به یافته های کولپوسکوپی، نتیجه آزمایش های قبلی، وضعیت ناحیه تغییرات سلولی و میزان خطر بستگی دارد. استانداردهای ASCCP بر نمونه برداری هدفمند از نواحی مشکوک برای افزایش احتمال تشخیص ضایعات پیش سرطانی تاکید دارند. [2]

همچنین در برخی افراد، نمونه برداری از کانال داخلی دهانه رحم یا ECC ممکن است مطرح شود. دستورالعمل ASCCP در سال ۲۰۲۳ شرایطی را مشخص کرده است که ECC می تواند توصیه یا قابل قبول باشد؛ از جمله برخی نتایج پرخطر و مواردی که ناحیه اتصال سلولی به طور کامل قابل مشاهده نیست. ECC در دوران بارداری قابل انجام نیست. [5]

بنابراین اینکه برای یک فرد فقط کولپوسکوپی انجام شود یا کولپوسکوپی همراه با بیوپسی یا ECC، تصمیمی است که پزشک بر اساس شرایط همان فرد می گیرد.

بیوپسی در کولپوسکوپی

آیا کولپوسکوپی درد دارد؟

خود مشاهده دهانه رحم با کولپوسکوپ معمولا درد قابل توجهی ایجاد نمی کند، اما قرار دادن اسپکولوم ممکن است باعث احساس فشار یا ناراحتی شود.

اگر بیوپسی انجام شود، ممکن است فرد احساس گرفتگی، فشار یا درد کوتاه مدت داشته باشد. میزان ناراحتی بین افراد متفاوت است.

مطالعات نشان داده اند که استفاده از بی حسی موضعی در برخی شرایط می تواند درد ناشی از بیوپسی دهانه رحم را کاهش دهد. یک کارآزمایی تصادفی نیز کاهش درد هنگام بیوپسی با استفاده از بی حسی موضعی را گزارش کرده است. [6]

ACOG نیز تاکید می کند که درد در اقدامات زنان نباید صرفا به عنوان چیزی اجتناب ناپذیر پذیرفته شود و بیمار باید در صورت درد یا ناراحتی قابل توجه، موضوع را با پزشک در میان بگذارد. [7]

بنابراین اگر نگران درد هستید، قبل از شروع کولپوسکوپی درباره گزینه های کنترل درد با پزشک صحبت کنید.

شرایط کولپوسکوپی چیست؟

شرایط دقیق انجام کولپوسکوپی ممکن است بسته به علت انجام آزمایش و نظر پزشک متفاوت باشد، اما معمولا پزشک پیش از انجام آن درباره مواردی مانند موارد زیر سوال می کند:

  • تاریخ آخرین قاعدگی
  • احتمال بارداری
  • نتیجه پاپ اسمیر یا تست HPV
  • سابقه کولپوسکوپی یا بیوپسی
  • سابقه ضایعات دهانه رحم
  • سابقه درمان های قبلی دهانه رحم
  • داروهای مصرفی و شرایط پزشکی مهم

اگر احتمال بارداری وجود دارد، حتما پیش از انجام کولپوسکوپی به پزشک اطلاع دهید.

همچنین بهتر است قبل از مراجعه، نتیجه آزمایش ها و گزارش های قبلی مرتبط با دهانه رحم را همراه داشته باشید.

آمادگی قبل از کولپوسکوپی چگونه است؟

آمادگی مورد نیاز به دستور پزشک و شرایط فرد بستگی دارد. در بسیاری از موارد، توصیه می شود پیش از کولپوسکوپی درباره مواردی مانند زمان مناسب انجام آزمایش نسبت به قاعدگی و احتمال بارداری با پزشک هماهنگ شود.

اگر قرار است همراه کولپوسکوپی بیوپسی انجام شود، ممکن است توصیه های بیشتری برای قبل و بعد از آن دریافت کنید.

بهتر است بدون دریافت دستور مشخص از پزشک، دارو یا روش خاصی را برای پیشگیری از درد یا خونریزی مصرف نکنید.

برای اطلاعات کامل تر، مقاله آمادگی قبل از کولپوسکوپی و مراقبت های بعد از آن را مطالعه کنید.

آیا HPV باعث انجام کولپوسکوپی می شود؟

در برخی شرایط، بله.

HPV یا ویروس پاپیلومای انسانی یکی از عوامل اصلی ایجاد سرطان دهانه رحم است و برخی انواع پرخطر آن با ایجاد ضایعات پیش سرطانی ارتباط دارند. با این حال، مثبت شدن تست HPV به تنهایی به این معنی نیست که فرد سرطان دارد یا حتما باید کولپوسکوپی انجام دهد.

نوع HPV، نتیجه آزمایش های سلولی، سابقه قبلی و میزان خطر در تصمیم گیری برای پیگیری اهمیت دارند. راهنماهای جدید نیز بر استفاده از اطلاعات مربوط به نوع HPV و سایر عوامل خطر برای تعیین مسیر پیگیری تاکید دارند. WHO در راهنمای سال ۲۰۲۶ خود نقش HPV DNA genotyping را در stratification و triage افراد HPV مثبت مورد بررسی قرار داده است. [8]

برای توضیح ارتباط میان HPV، پاپ اسمیر و کولپوسکوپی، می توانید مقاله کولپوسکوپی برای HPV و ارتباط آن با پاپ اسمیر را مطالعه کنید.

جواب کولپوسکوپی چه چیزی را نشان می دهد؟

گزارش کولپوسکوپی ممکن است شامل توضیحاتی درباره وضعیت دهانه رحم، محل مشاهده ضایعات، وجود یا عدم وجود تغییرات مشخص و در صورت انجام بیوپسی، محل نمونه برداری باشد.

گاهی پزشک در پایان معاینه یک impression یا برداشت اولیه کولپوسکوپی ثبت می کند. استانداردهای ASCCP برای مستندسازی یافته هایی مانند مشاهده یا عدم مشاهده ضایعه، وضعیت ناحیه اتصال سلولی، محل بیوپسی و انجام یا عدم انجام ECC اهمیت قائل هستند. [2]

اما باید یک تفاوت مهم را در نظر داشت:

برداشت کولپوسکوپی با نتیجه پاتولوژی بیوپسی یکی نیست.

اگر نمونه برداری انجام شده باشد، نتیجه پاتولوژی اطلاعات مهمی درباره وضعیت سلول ها و بافت ارائه می کند و ممکن است تعیین کننده ادامه درمان یا پیگیری باشد.

برای آشنایی کامل با اصطلاحات و درجات مختلف گزارش، مقاله تفسیر جواب کولپوسکوپی را ببینید.

بعد از کولپوسکوپی چه مراقبت هایی لازم است؟

اگر فقط معاینه کولپوسکوپی انجام شده باشد، ممکن است فرد بتواند فعالیت های روزمره خود را خیلی زود از سر بگیرد. اما اگر بیوپسی انجام شده باشد، ممکن است برای مدت کوتاهی لکه بینی، خونریزی خفیف، ترشح یا گرفتگی عضلات زیر شکم ایجاد شود.

شدت و مدت این علائم به نوع اقدام انجام شده و شرایط فرد بستگی دارد.

در مطالعات مربوط به پیامدهای بعد از کولپوسکوپی و بیوپسی، درد، ترشح و خونریزی بعد از اقدامات مختلف گزارش شده است؛ به همین دلیل بهتر است بیمار پیش از انجام کار درباره مراقبت های بعد از آن و علائم هشدار از پزشک خود سوال کند. [9]

اگر خونریزی شدید، درد شدید یا رو به افزایش، تب، ترشح بدبو یا علائم غیر معمول ایجاد شد، باید با پزشک یا مرکز درمانی تماس بگیرید.

دستورالعمل دقیق بعد از بیوپسی ممکن است با دستورالعمل بعد از کولپوسکوپی بدون بیوپسی متفاوت باشد.

کولپوسکوپی کجا انجام میشود؟

کولپوسکوپی باید توسط پزشک یا متخصص آموزش دیده و با استفاده از تجهیزات مناسب انجام شود. این کار معمولا در مطب متخصص زنان، کلینیک زنان یا مراکز درمانی مجهز به خدمات کولپوسکوپی انجام می شود.

دستگاه مورد استفاده کولپوسکوپ نام دارد. کولپوسکوپ وارد واژن نمی شود و از بیرون، تصویر بزرگ نمایی شده دهانه رحم را در اختیار پزشک قرار می دهد.

هنگام انتخاب مرکز، بهتر است علاوه بر قیمت، به تجربه پزشک، امکان انجام بیوپسی در صورت نیاز و دسترسی به آزمایشگاه پاتولوژی معتبر نیز توجه شود.

هزینه کولپوسکوپی چقدر است؟

هزینه کولپوسکوپی یک عدد ثابت نیست و می تواند بر اساس شهر، مرکز درمانی، پزشک، نوع خدمات ارائه شده، انجام یا عدم انجام بیوپسی و هزینه پاتولوژی متفاوت باشد.

به همین دلیل اعلام یک مبلغ ثابت بدون بررسی مرکز مورد نظر می تواند گمراه کننده باشد.

برای بررسی جزئیات قیمت و عوامل موثر بر هزینه، مقاله هزینه کولپوسکوپی را مطالعه کنید.

آیا کولپوسکوپی خطرناک است؟

کولپوسکوپی یک روش تشخیصی رایج است، اما مانند هر اقدام پزشکی ممکن است با ناراحتی یا عوارض همراه باشد.

در کولپوسکوپی بدون نمونه برداری، عوارض جدی معمولا انتظار نمی رود. در صورت بیوپسی، احتمال لکه بینی یا خونریزی و ناراحتی موقت وجود دارد.

خطرات و عوارض دقیق به نوع اقدام انجام شده بستگی دارد. برای مثال، ECC و بیوپسی بافتی از نظر ناراحتی و مراقبت های بعدی با مشاهده ساده دهانه رحم یکسان نیستند. [5][9]

آیا کولپوسکوپی می تواند سرطان دهانه رحم را تشخیص دهد؟

کولپوسکوپی می تواند به پزشک کمک کند نواحی مشکوک به ضایعات پیش سرطانی یا سرطان را شناسایی و از آنها نمونه برداری کند.

اما مشاهده کولپوسکوپی به تنهایی معمولا تشخیص قطعی سرطان نیست. اگر بافت مشکوک وجود داشته باشد، نمونه برداری و بررسی پاتولوژیک می تواند برای تشخیص اهمیت داشته باشد.

همچنین دقت بیوپسی به عوامل مختلفی مانند محل ضایعه، سن، وضعیت یائسگی و نوع ناحیه تبدیلی بستگی دارد. یک مرور نظام مند و متاآنالیز نشان داده است که برخی از این عوامل می توانند بر دقت بیوپسی هدایت شده با کولپوسکوپی تاثیر بگذارند. [10]

آیا نتیجه کولپوسکوپی همیشه دقیق است؟

کولپوسکوپی یک ابزار مهم برای شناسایی ضایعات دهانه رحم است، اما هیچ روش تشخیصی در پزشکی بدون محدودیت نیست.

کیفیت کولپوسکوپی به عواملی مانند تجربه فرد انجام دهنده، قابل مشاهده بودن ناحیه مورد نظر، نوع ضایعه و شرایط آناتومیک بستگی دارد. به همین دلیل استانداردهای ASCCP بر ارزیابی منظم، مستندسازی دقیق و نمونه برداری مناسب تاکید می کنند. [2]

در صورت وجود یافته های مشکوک، نتیجه پاتولوژی نمونه برداری می تواند اطلاعات مهمی برای تعیین تشخیص و ادامه مسیر درمان ارائه کند.

کولپوسکوپی در بارداری انجام می شود؟

در صورت وجود اندیکاسیون پزشکی، کولپوسکوپی می تواند در دوران بارداری انجام شود، اما برخی اقدامات همراه آن محدودیت دارند.

برای مثال، دستورالعمل ASCCP درباره ECC تصریح می کند که انجام curettage داخل کانال دهانه رحم در دوران بارداری قابل قبول نیست. [5]

بنابراین اگر باردار هستید یا احتمال بارداری وجود دارد، پیش از کولپوسکوپی حتما پزشک را مطلع کنید تا نوع ارزیابی متناسب با شرایط شما انتخاب شود.

تفاوت کولپوسکوپی با آزمایش کولپوسکوپی چیست؟

از نظر پزشکی، آزمایش کولپوسکوپی، تست کولپوسکوپیو ولپوسکوپی معمولا به یک فرآیند اشاره دارند.

کولپوسکوپی در واقع یک معاینه و بررسی تصویری با دستگاه بزرگ نمایی است، نه آزمایش خون یا آزمایشگاهی به معنای معمول.

اگر در جریان کولپوسکوپی بیوپسی انجام شود، نمونه بافتی به آزمایشگاه پاتولوژی ارسال می شود و نتیجه آزمایشگاه جداگانه گزارش خواهد شد.

آیا کولپوسکوپی یک عمل جراحی است؟

کولپوسکوپی به تنهایی معمولا یک عمل جراحی محسوب نمی شود و اغلب به صورت سرپایی انجام می شود.

اما اگر همراه آن بیوپسی، ECC یا اقدامات درمانی دیگری انجام شود، ماهیت و مراقبت های مورد نیاز متفاوت خواهد بود.

بنابراین عبارت عمل کولپوسکوپی که گاهی در جستجوهای اینترنتی استفاده می شود، از نظر پزشکی برای خود فرآیند مشاهده کولپوسکوپی چندان دقیق نیست.

جمع بندی: کولپوسکوپی چیست؟

کولپوسکوپی یک روش تشخیصی برای مشاهده دقیق و بزرگ نمایی شده دهانه رحم است که معمولا پس از برخی نتایج غیر طبیعی غربالگری یا در شرایط خاص مرتبط با HPV انجام می شود.

در این روش کولپوسکوپ خارج از بدن قرار می گیرد و پزشک با استفاده از بزرگ نمایی و محلول های تشخیصی، دهانه رحم را بررسی می کند. اگر ناحیه مشکوکی دیده شود، ممکن است بیوپسی انجام شود و نمونه برای بررسی پاتولوژی ارسال شود.

کولپوسکوپی به معنی ابتلا به سرطان نیست و هدف آن می تواند شناسایی دقیق تغییرات سلولی و ضایعات پیش سرطانی و کمک به تشخیص زودهنگام بیماری های دهانه رحم باشد.

اگر پزشک برای شما کولپوسکوپی تجویز کرده است، نتیجه پاپ اسمیر، تست HPV، سابقه آزمایش های قبلی و شرایط پزشکی شما در تعیین مسیر مناسب پیگیری اهمیت دارند.

سوالات متداول درباره کولپوسکوپی

کولپوسکوپی چیست؟

کولپوسکوپی یک روش تشخیصی برای مشاهده بزرگ نمایی شده دهانه رحم است. پزشک در صورت مشاهده ناحیه مشکوک می تواند از آن نمونه برداری کند.

آیا کولپوسکوپی درد دارد؟

خود معاینه ممکن است بیشتر به شکل فشار یا ناراحتی احساس شود. در صورت انجام بیوپسی ممکن است گرفتگی یا درد کوتاه مدت ایجاد شود. میزان درد بین افراد متفاوت است و روش های کنترل درد نیز می توانند با توجه به شرایط فرد مطرح باشند. [6][7]

آیا کولپوسکوپی یعنی سرطان دارم؟

خیر. کولپوسکوپی معمولا برای بررسی دقیق تر نتایج غیر طبیعی غربالگری یا یافته های مشکوک انجام می شود و به خودی خود به معنی سرطان نیست.

آیا در کولپوسکوپی نمونه برداری انجام میشود؟

نه همیشه. اگر پزشک ناحیه غیر طبیعی یا مشکوکی ببیند، ممکن است بیوپسی انجام دهد. تصمیم درباره نمونه برداری به یافته های کولپوسکوپی و شرایط فرد بستگی دارد. [2]

کولپوسکوپی برای HPV انجام میشود؟

در برخی شرایط بله. بعضی نتایج HPV، به ویژه زمانی که همراه با سایر اطلاعات خطر باشند، می توانند باعث ارجاع فرد برای بررسی بیشتر شوند. تصمیم گیری باید بر اساس نتیجه کامل غربالگری و سابقه فرد انجام شود. [3][8]

کولپوسکوپی با پاپ اسمیر چه تفاوتی دارد؟

پاپ اسمیر سلول های جمع آوری شده از دهانه رحم را در آزمایشگاه بررسی می کند، اما کولپوسکوپی به پزشک اجازه می دهد خود بافت دهانه رحم را با بزرگ نمایی مشاهده کند و در صورت نیاز نمونه برداری انجام دهد. [4]

جواب کولپوسکوپی چند روزه آماده میشود؟

زمان آماده شدن نتیجه به این بستگی دارد که فقط کولپوسکوپی انجام شده باشد یا نمونه برداری نیز صورت گرفته باشد. در صورت بیوپسی، زمان آماده شدن نتیجه به آزمایشگاه پاتولوژی و فرآیند بررسی نمونه بستگی دارد.

بعد از کولپوسکوپی خونریزی طبیعی است؟

پس از بیوپسی ممکن است لکه بینی یا خونریزی خفیف ایجاد شود. خونریزی شدید یا علائم غیر معمول نیاز به ارزیابی پزشکی دارد. [9]

کولپوسکوپی کجا انجام میشود؟

کولپوسکوپی معمولا در مطب متخصص زنان، کلینیک زنان یا مراکز درمانی مجهز به کولپوسکوپ انجام می شود.

هزینه کولپوسکوپی چقدر است؟

هزینه به پزشک، مرکز درمانی، شهر، انجام یا عدم انجام بیوپسی و هزینه پاتولوژی بستگی دارد. برای اطلاعات دقیق تر، مقاله هزینه کولپوسکوپی را مطالعه کنید.


منابع علمی

[1] American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG). Colposcopy. ACOG Patient Education. منبع توضیح تعریف کولپوسکوپی، محل بررسی و دلایل انجام آن.

https://www.acog.org/womens-health/faqs/colposcopy

[2] Perkins RB, Guido RS, Castle PE, et al. 2019 ASCCP Risk-Based Management Consensus Guidelines for Abnormal Cervical Cancer Screening Tests and Cancer Precursors. Journal of Lower Genital Tract Disease. 2020;24(2):102-131. DOI: 10.1097/LGT.0000000000000525. همچنین استانداردهای ASCCP درباره انجام و نمونه برداری کولپوسکوپی.

https://www.acog.org/womens-health/faqs/colposcopy

[3] American Society for Colposcopy and Cervical Pathology (ASCCP). ASCCP Management Guidelines and the Enduring Guidelines Process. منبع رسمی راهنماهای مدیریت risk-based نتایج غیر طبیعی غربالگری و پیگیری بعد از کولپوسکوپی.

https://www.asccp.org/management-guidelines/

[4] American Cancer Society. Screening Tests for Cervical Cancer. آخرین بازبینی: December 4, 2025. منبع توضیح تفاوت HPV test و Pap test.

https://www.cancer.org/cancer/types/cervical-cancer/detection-diagnosis-staging/screening-tests.html

[5] Massad LS, Perkins RB, Naresh A, et al. Colposcopy Standards: Guidelines for Endocervical Curettage at Colposcopy. Journal of Lower Genital Tract Disease. 2023;27(1):97-101. PMID: 36222824. DOI: 10.1097/LGT.0000000000000710.

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36222824/

[6] Pain Sensation During Colposcopy and Cervical Biopsy, With or Without Local Anesthesia: A Randomized Trial. PMID: 28157825. مطالعه کارآزمایی تصادفی درباره تاثیر بی حسی موضعی بر درد بیوپسی کولپوسکوپی.

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28157825/

[7] American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG). Pain Relief During Office Procedures و Pain Relief for Cervical and Uterine Procedures. منابع ACOG درباره کنترل درد در اقدامات زنان، از جمله کولپوسکوپی.

https://www.acog.org/womens-health/experts-and-stories/the-latest/pain-relief-during-office-procedures

[8] World Health Organization. WHO guideline for screening and treatment of cervical pre-cancer lesions for cervical cancer prevention: use of human papillomavirus (HPV) DNA genotyping. WHO. 2026. ISBN: 978-92-4-012174-4. منبع جدید WHO درباره genotyping، risk stratification و triage در غربالگری HPV.

https://www.who.int/publications/i/item/9789240121744

[9] Sharp L, Cotton S, Cruickshank M, et al. After-effects reported by women following colposcopy, cervical biopsies and LLETZ: results from the TOMBOLA trial. Journal of Lower Genital Tract Disease. PMID: 19583712.

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19583712/

[10] Ren H, Jia M, Zhao S, Li H, Fan S. Factors Correlated with the Accuracy of Colposcopy-Directed Biopsy: A Systematic Review and Meta-Analysis. Journal of Lower Genital Tract Disease. 2022;35(2):284-292. PMID: 33377808. DOI: 10.1080/08941939.2020.1850944.

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33377808/

[11] American College of Obstetricians and Gynecologists. Screening for Cervical Cancer. Committee Statement No. 28. July 2026. این راهنما جایگزین Practice Advisory سال ۲۰۲۱ شده و توصیه های جدید غربالگری HPV و سرطان دهانه رحم را برای افراد با خطر متوسط به روز کرده است.

https://www.acog.org/clinical/clinical-guidance/committee-statement/articles/2026/07/screening-for-cervical-cancer